Người trẻ trên lãnh địa của… lão làng
At the end of 2025, the name Dr. Vo Van Son was mentioned by cultural researchers when he and 2 colleagues who are lecturers at Tien Giang University (ĐHTG) launched an impressive monograph. The impression is not only due to the thick work (more than 500 pages), but because in "Culture - Literature and Tourism in the Contemporary Research Context", Vo Van Son and his colleagues for the first time combined 3 seemingly separate fields: culture - literature - tourism into a single interdisciplinary dialogue space.
Ở đó, du lịch không chỉ là hoạt động di chuyển và trải nghiệm, mà là điểm gặp gỡ của ký ức và các thực hành văn hóa trong đời sống đương đại. Còn văn học như nơi neo giữ và kiến tạo ký ức, góp phần hình thành “căn cước biểu tượng” cho vùng đất, tạo nên chiều sâu cho du lịch phát triển bền vững.
Tiếp sau đó, TS Võ Văn Sơn được Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam trao giải cho công trình: “Chợ Tiền Giang từ góc nhìn văn hóa”. Việc một người trẻ (sinh 1987) như Võ Văn Sơn đạt thành tựu này là hiện tượng vì đây được xem là “lãnh địa” của các bậc lão thành, đòi hỏi sự tích lũy lâu dài, chiều sâu thẩm thấu…
Comet against the wind
Như cánh diều ngược gió, khi bị dồn vào thế chân tường của khó khăn, nghị lực bên trong của Võ Văn Sơn lại căng ra đôi cánh, vươn cao, bay xa. Sinh ra trong gia đình thuần nông có 7 anh chị em ở xã Bình Trưng (tỉnh Tiền Giang, nay là Đồng Tháp), tuổi thơ của Võ Văn Sơn là chuỗi ngày thiếu thốn cái ăn, cái mặc.
Năm Võ Văn Sơn học lớp 5, cuộc sống quá khó khăn, ba mẹ chuyển sang nuôi vịt chạy đồng, lang thang trên các đồng. Thấy Sơn ham học, gia đình gửi về ở chung với bà nội (Võ Thị Hai) để đi học. Nhưng gia cảnh của nội cũng hết sức khó khăn, nên dù tuổi cao (sinh 1930), bà vẫn phải một mình làm đủ thứ nghề để nuôi thân. “Cháu vừa đi học, vừa phải bắt ốc, hái rau đồng bán lấy tiền mua tập vở”- bà Hai tự hào về Sơn.
Nhưng chỉ được vài năm, phong trào nuôi vịt trong xóm lắng xuống, Võ Văn Sơn chuyển sang phụ việc nhà và bắt đầu hành trình đổ mồ hôi, sôi nước mắt... Trong một lần từ chối bắt chim non trên tổ cho con người chủ chơi, Sơn đã bị cậu chủ nhỏ trạc tuổi em út của mình mắng. Sau đó, vì bênh con, người chủ còn mắng nhiếc thậm tệ.
“Lúc đó đang ăn cơm, mà nước mắt tự nhiên chảy…” - Võ Văn Sơn ngước đôi mắt nhìn xa xăm như cố giữ vết thương lòng không tứa máu thêm một lần nữa.
Nhưng số phận vẫn chưa hết thách thức. Vừa đỗ vào Trường ĐH Cần Thơ đúng ngành mong ước, chưa kịp mừng, Sơn đã đón nhận hung tin: Bệnh thận của mẹ bùng phát, cần 5 triệu đồng để mổ gấp. Đó là con số quá lớn với gia đình chạy ăn từng bữa. Gác lại giấc mơ đại học, thông qua người quen, Võ Văn Sơn lên Sài Gòn giúp việc để có tiền giúp mẹ thuốc thang. May mắn được người chủ tốt bụng, hỗ trợ chi phí nên Sơn làm việc chăm chỉ đền ơn.
Busy, but Vo Van Son still burns the dream of the lecture hall. Every time he is free, he brings books out to study. Once, caught by his boss, Son was stunned because he was afraid of being fired. But surprisingly, the boss just gently said: "You want to continue studying so much?! Hearing the friendly voice, Son vented all his dreams. After listening, the boss promised to create conditions.
Năm đó, Võ Văn Sơn thi đỗ vào ngành sư phạm Trường ĐHTG niên khoa 2006-2010. Sau khi tốt nghiệp, được nhà trường giữ lại, như cá gặp nước, Sơn lao vào học tập, nghiên cứu. Vừa hoàn thành Tiến sĩ ngành văn hóa học (2024), vừa tham gia thực hiện 10 đề tài nghiên cứu khoa học cấp tỉnh và cơ sở; công bố 50 bài báo khoa học đạt chỉ số ISSN và ISBN… Võ Văn Sơn còn nghiên cứu, tìm phương pháp tổ chức dạy học tích cực, hiện đại, như: chủ trì phương pháp tiếp cận CDIO, trực tiếp giảng dạy bằng e-learning, triển khai các phần mềm cũng như các mô hình giảng dạy trực tuyến.
Qua đó giúp sinh viên học các kỹ năng cá nhân, giao tiếp, kiến tạo sản phẩm, quy trình và hệ thống cùng với kiến thức chuyên ngành, cho phép sinh viên sử dụng thời gian kép để vừa học kiến thức, vừa học kỹ năng. Điều này không chỉ phát huy năng lực tự chủ của sinh viên, đổi mới quan hệ người dạy và người học theo hướng cộng tác, kết nối bài học với thực tiễn, mà còn góp phần đưa nguồn nhân lực của ĐHTG đáp ứng yêu cầu xã hội…
“TS Võ Văn Sơn luôn thể hiện tinh thần ham học hỏi, nghiên cứu, sáng tạo ứng dụng công nghệ thông tin xây dựng giáo án điện tử, cập nhật thực tiễn vào bài giảng làm tiết học thêm sinh động, hấp dẫn, nâng cao chất lượng giảng dạy. Đặc biệt là rất xông xáo, nhiệt huyết với phong trào, các hoạt động vì cộng đồng, truyền cảm hứng cho cán bộ, đoàn viên, thanh niên phấn đấu học tập…”, xin mượn lời TS Lê Thị Kim Loan - Phó Hiệu trưởng, Chủ tịch CĐCS Trường ĐHTG - để kết thúc bài viết này như thông điệp về “cánh diều ngược gió”: Nếu có nghị lực và khát vọng…mọi người đều có thể vượt lên khó khăn để chiến thắng số phận như chính người Đảng viên Võ Văn Sơn đã đi qua và đang tiếp tục bước tới.
